mark heeft gewonnen

Inkomenssubsidie en werkgelegenheid

Het is vandaag 1 april 2017 en – geen flauwe grap -, als je informatie zoekt over inkomens en vermogens van Nederlandse huishoudens bij het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), dan moet je het nog steeds doen met gegevens uit 2014. Tot dusver werd deze informatie steeds voor het einde van het opvolgende jaar gepubliceerd. Deze termijn is inmiddels ruim overschreden. Zijn het bezuinigingen waardoor het CBS met vertragingen te kampen heeft, of broedt men nog op de vraag: ‘Hoe vertellen we het de burgers?’ In elk geval ontbrak deze informatie tijdens de verkiezingsstrijd voor de Tweede Kamerverkiezingen op 15 maart 2017. Voor veel politici kwam dit waarschijnlijk goed uit, want het onderwerp inkomen en vermogen werd door vrijwel alle gevestigde partijen gemeden.

Ik heb er al meermalen over geschreven: de vermogensverdeling is in Nederland enorm scheef en de inkomensverdeling lijkt redelijk evenredig te zijn.

werkloosheid 2

De vermogensverdeling is enorm scheef omdat in 2014 tien procent van de Nederlandse huishoudens 552 miljard euro had aan netto bezittingen zonder dat daarbij de overwaarde van de eigen woning wordt meegerekend en zonder dat daarbij de werkelijke waarde van het aanmerkelijk belang in de eigen onderneming bij betrokken wordt, laat staan het geld dat belastingluw is weggesluisd naar belastingparadijzen. Die 552 miljard euro is bijna driekwart van het bezit van alle Nederlandse huishoudens. De resterende 25% is vooral in het bezit van de een na rijkste 30%. De rest bezit weinig tot niets.

Met de inkomensverdeling lijkt het wat evenrediger te zijn, maar de belastingdienst registreert niet het werkelijke inkomen uit vermogen, alleen het fictieve rendement van 4% over het vermogen is zichtbaar. Voor de superrijken is dit rendement veel hoger, omdat geld met geld verdienen gemakkelijker wordt naarmate je meer geld hebt. De mensen met een paar ton euro’s spaargeld daarentegen zijn met de huidige rentestand juist nadelig uit, omdat ze worden aangeslagen voor een fictieve rente van 4%. De rijkste 10% van de huishoudens zag in 2014 hun vermogen toenemen met 52 miljard ten opzichte van 2013; een vermeerdering van ruim 10%.

Ik heb eerder gepleit voor inkomenssubsidie, te betalen uit de 60 miljard euro die de ECB nu maandelijks uit het niets creëert om daarmee waardeloze leningen bij banken en grote beleggers op te kopen. Er zou maandelijks 3,7 miljard euro voor nodig zijn om alle besteedbare inkomens van Nederlandse huishoudens op minstens 2.500 euro per maand te brengen. De monetaristen van de Europese Centrale Bank (ECB) en De Nederlandse Bank (DNB) vinden dit voorstel waarschijnlijk onzinnig vanwege hun heilig geloof dat de economie vanuit de financiële wereld op een gecontroleerde manier moet worden gestuurd. En de minst bedeelde Europeanen zomaar geld op hun rekening te storten, dat druist compleet tegen de opvattingen van de ‘homo monetaricus’ in, want dat is een experiment met een hoogst onzekere uitkomst. Toch is het de enige manier om het geld direct daar naartoe te brengen waar het het meest nodig is, in plaats van het te blijven stapelen op de grote berg.

greed hurting

Tegelijkertijd moet er echter iets worden gedaan om de economie (niet de financiële sector) echt in beweging te brengen. Hoe kan dit worden bewerkstelligd? Door innovatie, ondernemerschap, onderwijs, vernieuwende initiatieven op het gebied van energie, voeding, gezondheid etc. en kleinschaligheid (‘small is beautiful’) te stimuleren. Daarvoor is geld nodig, kennis van zaken en de wil om te veranderen. Dit geld zou van de rijkste 10% kunnen komen, die al was het maar een deel van hun vermogen daarvoor inzetten in plaats van maximaal rendement te willen op hun geld via investeringsfondsen. Ook de pensioenfondsen kunnen hierin een rol spelen door meer van het pensioenvermogen in te zetten voor de structurele versterking van de Nederlandse economie. Het gaat er vooral om dat er meer werkgelegenheid komt. Niet zomaar werkgelegenheid, maar werk waarvoor mensen hun talenten kunnen inzetten en waaraan ze behalve inkomen ook plezier beleven. Ook werk dat je tot op hoge leeftijd kunt blijven doen. Dit is echt mogelijk, kijk maar naar Japan, waar ‘de vergrijzing’ al verder gevorderd is dan in Nederland.

De rijke Nederlanders kunnen hun minder bedeelde mede-Nederlanders ook helpen om de scheve toestanden op de woningmarkt definitief te verhelpen. Bijvoorbeeld door een bedrag te storten op de rekening van coöperaties, die woningen aankopen en ze verhuren voor een betaalbaar huurbedrag. De investeerders ontvangen een bescheiden financieel en een groot sociaal rendement. Vanzelfsprekend moeten deze coöperaties worden geleid door mensen die niet hun eigen belangen en inkomen voorop plaatsen. Er is met wat goede wil zoveel mogelijk om het leven van ons allen materieel aangenamer te maken.

(c) Ad Broere, econoom

 

Related Post

Note: Your password will be generated automatically and sent to your email address.

Forgot Your Password?

Enter your email address and we'll send you a link you can use to pick a new password.